Logistiek

【Factorio】Treindeadlock: oorzaken en ontwerpstrategieën ter voorkoming

Als treinen bij kruispunten of stations blijven stilstaan, laten zich dit meestal terugbrengen tot drie factoren: signaalplaatsing, kruispuntcapaciteit en onvoldoende wachtlijnen bij stations. In Factorio vanilla v2.0 en Space Age gelden dezelfde basisprincipes voor spoorwegen, dus het ordenen van deze aspecten voorkomt een groot deel van de deadlocks.

Logistiek

【Factorio】Treindeadlock: oorzaken en ontwerpstrategieën ter voorkoming

Toen ik voor het eerst meerdere mijnen verbond, liet ik de wachtlijn voor een station over in een splitsing, wat de hele lijn deed stilstaan. Nadat ik de wachtlijnen naar de juiste lengte ingestelde en het kruispunt vóór de splitsing op kettingsignalen had omgesteld, herstelde de doorvoer onmiddellijk.

In dit artikel orden ik het onderscheid tussen normale signalen en kettingsignalen als basis, en leid uit wanneer je enkelsporig, dubbelspoor, rotondes of stackers moet kiezen. Dit is geen artikel over het herstellen van verstoppingen nadat ze ontstaan zijn, maar een praktische handleiding voor het voorkomen ervan vanaf het ontwerp.

Doelversie en voorkennis

Doelversie aanduiding

Dit artikel behandelt Factorio vanilla v2.0 en Space Age. Space Age is een betaalde DLC die op 21 oktober 2024 werd uitgebracht volgens de Factorio Wiki|https://wiki.factorio.com.

Het belangrijkste is dat de deadelokoorzaken in dit artikel dezelfde basisprincipes volgen in zowel vanilla v2.0 als Space Age. Het principe "kettingsignaal voor de ingang, normaal signaal na uitgang" werkt in beide versies hetzelfde. Toen ik een bestaande wereld in v2.0 uitbreidde, paste dezelfde basisfilosofie volledig.

Waar Space Age verschilt, is dat de fabriekslogistiek groter wordt en meer treinen tegelijk kunnen draaien. Dit betekent echter niet dat de signaalprincipes veranderen – eerder dat kleine fouten veel opvallender worden in grotere netwerken.

Space Age/ja

wiki.factorio.com

Dit artikel richt zich op spoorwegdeadlocks

Dit artikel behandelt deadlock-preventie in spoorwegsystemen – kruispunten, splitsingen, enkelsporige wissels, dubbelspoorverhogingen, stationswachtlijnen, rotondes en train limits.

Ik zal niet diep ingaan op transplanetaire logistiek in Space Age. Het kernprincipe blijft echter hetzelfde: bepaal waar treinen moeten stoppen en waar niet. Deadlocks ontstaan wanneer treinen op kritieke punten kunnen stilstaan, niet vanwege het aantal treinen.

Hier definieer ik deadlock als: treinen wachten wederzijds op elkaar en kunnen niet bewegen zonder handmatige interventie. Dit verschilt van verstoppingen, die uiteindelijk doorstromen.

💡 Tip

Dit artikel scheidt "signaalfouten" van "capaciteitstekort". Correcte signalen met onvoldoende wachtlijnen leiden nog steeds tot deadlocks.

Kernbegrippen

Normaal signaal: controleert of het volgende blok vrij is. Voor rechte secties geschikt.

Kettingsignaal: controleert of de volledige route tot het volgende normale signaal of station vrij is. Cruciaal voor kruispunten.

Blok: een door signalen afgebakend gedeelte. Normaal slechts één trein per blok.

Wat is een deadlock en hoe herken je het?

Deadlock vs. verstoppingen

Een deadlock is wanneer treinen elkaar wederzijds blokkeren en alleen handmatig kunnen worden opgelost. Dit kan al met slechts 2 treinen gebeuren.

Een verstoppingen is wanneer treinen langzaam rijden maar uiteindelijk doorstromen.

Het cruciaal verschil: deadlock = de routering is kapot; verstoppingen = te weinig capaciteit.

Zelf deed ik dit: met slechts 2 treinen stilgesteld omdat mijn kruispunt zo was ontworpen dat treinen erin vast konden blijven staan.

Tutorial:Train signals/ja

wiki.factorio.com

Drie veelvoorkomende deadlockpatronen

1. Wachten in het kruispunt: normale signalen voor het kruispunt laten treinen naar binnen gaan zelfs als de uitgang bezet is.

2. Frontale botsing op enkelsporig: twee treinen uit tegengestelde richtingen blokkeren elkaar wanneer geen uitwisselingsspoor beschikbaar is.

3. Stationswachtlijnen bezetten hoofdlijnen: treinen wachten op het station en hun uiteinde strekt zich uit over splitsingen.

💡 Tip

Observeer waar treinen stoppen, niet hoeveel treinen er zijn. Stopt de trein ín het kruispunt? Dan is het signaalontwerp schuldig.

Deadlock-oorzaak 1: Signaalplaatsing

Hoe normaal en kettingsignaal verschillen

Een normaal signaal kijkt slechts naar het volgende blok. Zodra dat vrij is, mag de trein erdoor – zelfs als die trein daarna vast staat.

Een kettingsignaal controleert of de volledige route vrij is tot het volgende normale signaal of station. "Stap niet in als je vast moet blijven staan."

Dit verschil is levensbelangrijk bij kruispunten.

Basisregel: "Chain in, rail out"

Zet kettingsignalen voor splitsingen en kruispunten, en normale signalen achter deze.

Dit zorgt dat treinen niet in het kruispunt kunnen stilstaan.

💡 Tip

Als je merkt dat treinen in een kruispunt stilstaan, verander de ingangsignalen naar kettingsignalen.

Korte uitgangsgedeelten: soms ook de uitgang met kettingsignaal

Als direct achter het kruispunt een volgende splitsing of station volgt en treinen toch kunnen vaststaan, zet beide in- en uitgang als kettingsignaal.

Deadlock-oorzaak 2: Kruispuntcapaciteit

Rotondegrootte en verkeersdrukte

Kleine rotondes kunnen zelfs met één trein erin vollopen. Als de trein niet uit kan, blokkeren ingangende treinen elkaar.

Minder treinen tegelijk in de rotonde werkt beter dan de rotonde groter te maken – zet kettingsignalen bij de ingang om ingang streng te controleren.

"Slechts één trein tegelijk" benadering

Met strakke ingangscontrol (kettingsignaal) mag slechts één trein tegelijk in de rotonde.

Voordeel: geen onderlinge blokkering. Nadeel: treinen wachten langer buiten de rotonde.

Oplossing: bouw genoeg wachtlijnen voor het station.

Als dit niet helpt: wachtlijnen voor het station

Een volle rotonde is minder erg dan een volle rotonde met treinen die tot in het vorige kruispunt wachten.

Bouw daarom wachtlijnen direct voor het station om treinen daar op te vangen in plaats van op hoofdlijnen.

Deadlock-oorzaak 3: Onvoldoende wachtlijnen bij stations

Stackers (wachtlijnen) beschermen hoofdlijnen

Wachtlijnen voorkomen dat stationswachtrijen teruglopen naar splitsingen en kruispunten.

Regel: wachtlijnen moeten BUITEN splitsingen beginnen.

Ontwerp: treinen passen compleet in wachtlijnen

Vitaal: een wachtlijn moet minstens één volledig treinstel kunnen bevatten zonder dat de achterkant in een splitsing steekt.

Voor 1-4-0 composities ongeveer 37 tegels als richtlijn.

Foutieve instellingen

❌ Wachtlijn is te kort: treinen wachten toch op de hoofdlijn ❌ Wachtlijn begint te dicht bij splitsing: treinuiteinde raakt de splitsing ✅ Wachtlijn lang genoeg en op afstand van splitsing

💡 Tip

Kijk waar het UITEINDE van een wachtende trein staat, niet de voorkant.

Train limit en circuitbeheer

Met train limits kan je bepalen hoeveel treinen tegelijk een station mogen betreden.

Maar: chain limit werkt alleen goed met genoeg wachtlijnen eraan gekoppeld.

Welke spoorlijn kiezen: enkel-, twee- of rotonde?

Type	Voor welke situatie	Voordelen	Nadelen
Enkelsporig	Vroeg spel, laagtrafieklijn	Goedkoop	Vereist veel uitwisselingssporen
Dubbelspoor één richting	Midgame en later	Stabiel, makkelijk uit te breiden	Duurder initieel
Rotonde	Kleine kruispunten	Compact	Overbelast snel